Porównanie Ewangelii, cz. 1 – śmierć Jezusa.

Porównanie Ewangelii, cz. 1 – śmierć Jezusa.

Tym artykułem rozpoczynam cykl "porównanie Ewangelii": konfrontacji treści czterech kanonicznych historii o życiu i dziele Jezusa. Pierwsza część cyklu dotyczyć będzie męki i śmierci krzyżowej Jezusa. Nie jest to analiza historyczna ani lingwistyczna – raczej prosta analiza treści, konfrontująca ze sobą wersety ewangeliczne mówiące...

czytaj dalej
“Oczyszczenie Świątyni” jako alegoria cz. 1

“Oczyszczenie Świątyni” jako alegoria cz. 1

Jednym z najtrudniejszych biblijnych przedsięwzięć jakiego podjęli się historycy oraz egzegeci Nowego Testamentu, jest próba odseparowania tego co w kanonie jest wynikającym z tradycji przekazów ustnych wydarzeniem historycznym od tego co jest jedynie kreacją autorów. Jest to temat, któremu szerzej poświęcę osobny artykuł, w tym poście...

czytaj dalej
Pięcioksiąg Mojżeszowy – tradycja (nie)Mojżeszowego autorstwa cz.1

Pięcioksiąg Mojżeszowy – tradycja (nie)Mojżeszowego autorstwa cz.1

Kto napisał Pismo Święte? Mojżesz napisał własną księgę i część Balaama i Hioba. Jozue napisał księgę, która nosi jego imię i [ostatnie] osiem wersetów Pięcioksięgu. Samuel napisał księgę, która nosi jego imię oraz Księgę Sędziów i Księgę Rut. Dawid napisał Księgę Psalmów, włączywszy w to dzieło starszych, a mianowicie: Adama, Melchizedeka,...

czytaj dalej
Dwie moce w niebiosach – anioł Metatron i rabin-heretyk, część druga.

Dwie moce w niebiosach – anioł Metatron i rabin-heretyk, część druga.

Jedną z najciekawszych przestróg przed wiarą w „dwie moce w niebiosach” jest zagadkowa historia rabbi Eliszy ben Abuja – mędrca i heretyka pokolenia tannaitów. Mimo wiedzy i moralnego autorytetu został on uznany za heretyka i wyklęty, i odtąd znany jest jako Aher, dosłownie „Inny”. Stał się ostrzeżeniem przed popełnieniem...

czytaj dalej
Poncjusz Piłat – spór o  historyczną postać

Poncjusz Piłat – spór o historyczną postać

Co wiemy na temat historycznego Poncjusza Piłata? Najlepiej podsumowała to Ann Wroe we wstępie do prawdopodobnie najbardziej obszernego współczesnego opracowania na temat Piłata: Blisko trzy lata zajęły mi badania źródeł dotyczących Piłata. Prawdę mówiąc, nie miałam od czego zacząć. Nie wiemy nawet, jak brzmiało jego praenomen, jak zwracała...

czytaj dalej
Dwie moce w niebiosach – herezja dwóch bóstw w religii żydowskiej, część pierwsza.

Dwie moce w niebiosach – herezja dwóch bóstw w religii żydowskiej, część pierwsza.

Na podstawie: Alan Segal, Two powers in heaven. Early rabbinic reports about Christianity and Gnosticism, 2002.Wbrew swojemu podtytułowi, książka Segala poddaje w wątpliwość jednoznaczną identyfikację chrześcijan i gnostyków z wyznawcami herezji znanej jako „dwie moce w niebiosach”, o której możemy przeczytać na kartach Talmudu i innych...

czytaj dalej
Charles Augustus Briggs, ostatni proces o herezję i wiktoriański kryzys wiary

Charles Augustus Briggs, ostatni proces o herezję i wiktoriański kryzys wiary

W ciepłe majowe popołudnie 1893 roku pewien mężczyzna stanął przed sądem za herezję w Waszyngtonie. Okoliczności tego wydarzenia mogą wydawać się zaskakujące. Oskarżony, Charles Briggs, został pozwany przez Kościół Prezbiteriański, który zawsze szczycił się swoją tradycją intelektualistyczną i wykształconym duchowieństwem. Podczas gdy spory...

czytaj dalej
Skąd Trójca? Przyczyny sformułowania dogmatu.

Skąd Trójca? Przyczyny sformułowania dogmatu.

Dogmat o Trójcy Świętej jest jednym z charakterystycznych chrześcijańskich wierzeń. Jedyną choć odrobinę zbliżoną do niej teologią jest hinduska Trimurti, a i w tym wypadku jest to podobieństwo jedynie zewnętrzne, cechujące się inną wewnętrzną logiką i wynikające z innych przyczyn. Wbrew rozmaitym zarzutom jest też...

czytaj dalej